ડાયાબિટીસ અને સ્કિન: લક્ષણો ન સમજોઅગત્યના સંકેતો!
ડાયાબિટીસ એક સામાન્ય પરંતુ ગંભીર લાઈફસ્ટાઈલ બીમારી છે, જે ત્યારે થાય છે જ્યારે બ્લડ શુગર લેવલ વધે છે. આ બીમારી માત્ર આંતરિક અવયવોને નહીં, પરંતુ ત્વચાને પણ અસર કરે છે. ડાયાબિટીસના કેટલાક લક્ષણો સ્કિન પર દેખાઈ શકે છે, જેનાથી પેશન્ટને સમયસર ચેતવણી મળી શકે. જો ત્વચા પર અચાનક બદલાવ દેખાય, તો તેને અવગણવું નહીં અને તુરંત ચેકઅપ કરાવવું.
1. સ્કિન પર ખંજવાળ અને ઈરિટેશન
ડાયાબિટીસવાળા લોકોમાં વધુ શુગર લેવલને કારણે ત્વચા ડ્રાય થવા લાગે છે, જેનાથી ખંજવાળ અને ઈરિટેશન થાય છે. કેટલીકવાર સ્કેલ્પમાં પણ ખંજવાળ અનુભવાય છે. જો ત્વચા સતત સૂકી રહેતી હોય અને કોઈ મોઈશ્ચરાઈઝરથી પણ સુધારો ન થાય, તો તે ડાયાબિટીસનું લક્ષણ હોઈ શકે છે.
2. આંખોની નીચે અને ત્વચા પર સોજો
બ્લડ શુગર વધવાથી શરીરમાં પ્રવાહી જમાઈ જાય છે, જેનાથી આંખોની નીચે અને ત્વચા પર સોજો જોવા મળે છે. જો કોઈ વ્યક્તિ લાંબા સમય સુધી આ સમસ્યાનો સામનો કરે છે, તો ડોક્ટરનો સંપર્ક કરવો જરૂરી છે.
3. સ્કિન પર ડાર્ક પેચિસ
ડાયાબિટીસવાળા ઘણા લોકોની સ્કિન પર ડાર્ક પેચિસ જોવા મળે છે, ખાસ કરીને ગળા, કખ અને કૂણાં વિસ્તારમાં. આ સ્થિતિને 'એકન્થોસિસ નિગ્રિકન્સ' કહેવાય છે. આ પેચિસ ત્વચાને મસૃણ અને મસ્સાના જેવા લાગતા હોય છે.
4. ધીમું હીલિંગ અને ઈન્ફેક્શન
ડાયાબિટીસના પેશન્ટ્સમાં ઈજા થવાના પછી ચામડી ધીમે હીલ થાય છે. કારણ કે ઊંચા શુગર લેવલથી બ્લડ સર્ક્યુલેશન પ્રભાવિત થાય છે, જેથી કોઈ પણ ઘા કે ઈન્ફેક્શન ઝડપથી ઠીક થતું નથી. જો નાના કટ અથવા ઈન્ફેક્શન લાંબા સમય સુધી સાજું ન થાય, તો તે ચિંતાજનક થઈ શકે છે.
5. સ્કિન પર ઘાટા, વાળિયા જેવા ધબ્બા
કેટલાક ડાયાબિટીસના દર્દીઓને ત્વચા પર લાલચટ્ટા અથવા ઘાટા ધબ્બા જોવા મળે છે. આ 'ડાયાબેટીક ડર્મોપેથી' કહેવાય છે, જે સામાન્ય રીતે પગ અથવા હાથ પર થાય છે.
શું કરવું?
જો આમાંથી કોઈ પણ લક્ષણ તમારી ત્વચા પર દેખાય, તો તેને અવગણશો નહીં. યોગ્ય ચિકિત્સા અને લાઈફસ્ટાઈલ મેનેજમેન્ટથી ડાયાબિટીસ પર નિયંત્રણ રાખી શકાય છે. નિયમિત ચેકઅપ કરાવવું અને ડાયટ-એક્સરસાઈઝ પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે.